Ortaklığın Giderilmesi Davasından Feragat 2026

Davacı İzale-i Şüyu Davasından Feragat Ederse Ne Olur?

Hukuk sistemimizde genel kural olarak tasarruf ilkesi geçerlidir; yani davayı açan davacı, davasından feragat ettiğinde (vazgeçtiğinde) dava kural olarak sona erer ve mahkeme davanın reddine karar verir.

Ancak, halk arasında izale-i şüyu olarak bilinen ortaklığın giderilmesi davaları yapıları gereği bu genel kuralın en önemli istisnasını oluşturur. Hukuk doktrininde "çift taraflı dava" (actio duplex) olarak adlandırılan bu davalarda davacı ile davalı aynı haklara sahiptir. Yani davayı açan tarafın mülkiyeti bitirme hakkı neyse, davalı tarafın da aynen taksim veya satış isteme hakkı aynı güçtedir.

Yargıtay 14. Hukuk Dairesi’nin 2017/940 E., 2018/8750 K. sayılı emsal kararı, bu çift taraflı yapının usul hukukuna etkisini net bir şekilde ortaya koymaktadır. Karara göre; ortaklığın giderilmesi davasında davacı taraf davasından feragat etse dahi, bu beyan tek başına davanın kapanması için yeterli değildir.

Mahkeme, feragat beyanı üzerine mutlaka duruşmada hazır bulunan davalılara "Davaya devam etmek istiyor musunuz?" diye sormak zorundadır. Eğer davalılardan biri bile "Ben ortaklığın giderilmesini istiyorum, davaya devam edilsin" derse, mahkeme davacının feragatini dikkate almayarak yargılamaya devam eder ve işin esası hakkında (satış veya taksim) karar verir.

Bu uygulamanın temelindeki hukuki mantık, yargılama ekonomisi ve davalıların hukuki güvenliğidir. Bir hissedarın dava açıp süreç ilerledikten sonra keyfi olarak vazgeçmesi, diğer hissedarların ortaklığı sonlandırma iradesini engellememelidir. Eğer feragat ile dava kesin olarak bitseydi, davalı konumundaki hissedar aynı taleple yeniden dava açmak, yeniden harç yatırmak ve tebligat süreçlerini baştan başlatmak zorunda kalacaktı. Yargıtay, bu zaman ve emek kaybını önlemek adına, davacının çekildiği yerde davalının davayı sürdürebilmesine olanak tanımaktadır.

Sonuç olarak, ortaklığın giderilmesi davalarında "davayı açan karar verir" algısı yanlıştır; burada her paydaş davanın kaderini belirleme yetkisine sahiptir. Davacı taraf, feragat dilekçesi vererek sorumluluktan veya masraftan kaçınabileceğini düşünse de karşı tarafın (davalıların) iradesi süreci canlı tutabilir.

Bu nedenle, izale-i şüyu davalarında feragat işlemi yapılmadan önce diğer hissedarlarla mutabakat sağlanması veya davanın davalılar tarafından devralınabileceği riskinin göze alınması gerekmektedir.

Ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davasıyla ilgili detaylı bilgi edinmek için Yargıtay Kararları Işığında Ortaklığın Giderilmesi (İzale-i Şuyu) Davası, Ortaklığın giderilmesi davalarında davalı yararına vekalet ücretine hükmedilir mi?, Banka hesabındaki miras kalan para için ortaklığın giderilmesi davası açılabilir mi?, Kat Mülkiyetine Geçiş Suretiyle Ortaklığın Giderilmesi (İzale-i Şuyu),  Tapuya "yol" olarak tescil edilen taşınmaz için ortaklığın giderilmesi davası açılabilir mi?, Birden fazla taşınmaz için ortaklığın giderilmesi davası taşınmazlardan birinin bulunduğu yer mahkemesinde açılabilir mi?, Paydaş olmayan kişinin açtığı ortaklığın giderilmesi davasının reddi gerekir., Paylı mülkiyete tabi taşınmazlarda alacaklının ortaklığın giderilmesi davası açması mümkün müdür?, Ortaklığın giderilmesi davasına konu taşınmaz üzerinde intifa hakkı sahibi varsa bu kişinin de davaya dahil edilmesi gerekir., Alacaklı tarafından açılan ortaklığın giderilmesi davasında satış bedeli kime ödenir?, Ortaklığın giderilmesi davasında ilamlı takip yoluyla satış istenebilir mi?, Tapu iptal tescil davalarının ortaklığın giderilmesi davası için bekletici mesele yapılması gerekir., Kamulaştırılmış taşınmaz hakkında ortaklığın giderilmesi davası kabul edilir mi?, Miras taksim sözleşmesi yapılmışsa ortaklığın giderilmesi davası açılabilir mi?, Kat karşılığı inşaat sözleşmesine konu taşınmaz için ortaklığın giderilmesi istenebilir mi?, Aile konutu şerhi bulunan taşınmaz hakkında ortaklığın giderilmesi davası açılabilir mi?, Ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davasında aynen taksim nasıl yapılır?, Ortaklığın Giderilmesi (İzale-i Şuyu) Davası ve İntifa Hakkı başlıklı yazılarımızı da okuyabilirsiniz.

Ortaklığın giderilmesi davası, hukuki süreçler ve taşınmaz üzerindeki haklar açısından oldukça kapsamlı bir prosedürdür. Hukuki danışmanlık ve detaylı bilgi için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Davacı ortaklığın giderilmesi davasından feragat etse dahi davalılardan birinin davaya devam etmek istemesi halinde mahkemece davaya devam edilerek işin esası hakkında karar verilmesi gerektiğine ilişkin Yargıtay Kararı

Yargıtay 14. Hukuk Dairesi 2017/940 E., 2018/8750 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 19.06.2013 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 19.04.2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili, ... İli, ... İlçesi, 103 ada 70 parsel sayılı taşınmazda ortaklığın mümkünse aynen taksim, değilse satış suretiyle giderilmesini istemiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, bir kısım davalılar vekili temyiz etmiştir.

Paydaşlığın (Ortaklığın) giderilmesi davaları iki taraflı, taraflar için benzer sonuçlar doğuran davalardır. Bu davalarda davalı da davacı gibi aynı haklara sahiptir. Bu nedenle davacının paydaşlığın satış suretiyle giderilmesini istemesi davalıların aynen paylaşma istemesine engel teşkil etmez.

Davacı davasından feragat etse bile davalılardan birinin davaya devam etmek istemesi halinde mahkemece davaya devam edilerek işin esası hakkında karar verilmelidir. Bu nedenle davacının davadan feragat beyanına karşı hazır bulunan davalılardan diyecekleri sorulmalı, davaya devam etmeyi istemeleri halinde yargılamaya devam edilmelidir.

Somut olaya gelince; davacı vekili Av. ... ile temyiz talebinde bulunan bir kısım davalılar vekili Av. ... 26.11.2018 tarihinde gönderdiği dilekçeyle davadan feragat ettiklerini bildirmişler, dosyada mevcut davacı vekilinin 16.12.2009 tarihli ve 24004 yevmiye numaralı vekaletnamesinde davadan feragate yetkili bulunduğu, bir kısım davalılar vekilinin 27.11.2013 tarihli ve 10077 yevmiyen numaralı vekaletnamesinde davadan ve temyizden fergate yetkisi bulunduğu anlaşılmış, mahkemece karar verilmek üzere hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle feragat nedeniyle hükmün BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde yatıranlara iadesine, 03.12.2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.